Had & Hak Yasası

Program dört modülden ve yirmi bir dersten oluşuyor. "Yolculuğu başlat" dediğin gün 1. ders açılıyor, sonra her gün bir sonraki ders açılıyor. Yani takvim senin başladığın güne göre işliyor.

Açılan dersler hep açık kalıyor. Bir derste birkaç gün kalmak istersen kal; sonraki dersler seni bekler, kaybolmaz.

Program boyunca üç buluşma var: birinci modülün sonunda, ikinci modülün sonunda ve bir de kapanışta. Tarihleri ayrıca duyuruluyor; kaçırırsan kaydı ilgili buluşma sayfasına ekleniyor.

Canlı kayıtları baştan sona dinleyince şunu gördüm: anlattığım şey "sınır koyma" başlığına sığmıyor. Çok daha geniş bir yere dokunuyor.

Biri, karşısındakini bekletmemek için kendi zamanını hiçe sayıyor. Bir başkası çocuğunun ödevini üstleniyor, sonra kimin sorumluluğu neydi, karışıyor. Bir diğeri yanlış anlaşılmasın diye kendini uzun uzun açıklıyor. Üçü de aynı odaya farklı kapılardan giriyor aslında.

Dört modül boyunca bu terazinin iki kefesine bakacağız. Bir kefede hak var, öbüründe had. Birini fazla doldurunca öteki havaya kalkıyor; hayatımızdaki sıkışmaların çoğu da tam bu dengesizlikten çıkıyor.

Her derste aynı aynayı başka bir olaya tutuyoruz. Önce "kim haklı?" diye koşmuyoruz, önce alanları ayırıyoruz:

• Burada benim hakkım ne? Karşımdakinin hakkı ne?
• Haddim, yetkim nereye kadar?
• Sorumluluk kimde?
• Sonucun hangi kısmı benim elimde değil?

Son buluşmada bütün hayatı alan alan tarıyoruz. Bu soruları acele etmeden doldur; bir soruya bugün, bir başkasına yarın dönebilirsin. Yazdıkların bu cihazda kendiliğinden saklanır.